Hiển thị các bài đăng có nhãn Án oan. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Án oan. Hiển thị tất cả bài đăng

29 tháng 11, 2013

TÒA ÁN TÂM LINH - MỘT PHẦN CÔNG LÝ ĐÃ ĐƯỢC THỰC THI !

Phiếm luận :

TÒA ÁN TÂM LINH - 
MỘT PHẦN CÔNG LÝ ĐÃ ĐƯỢC THỰC THI !


Đồng loạt, các cán bộ nguyên là công an điều tra trong vụ án oan của Ông Nguyễn Thanh Chấn đều có bản tường trình phủ nhận việc ép cung, bức cung, mớm cung bằng nhục hình … là kết quả có thể đoán trước, không ! tôi viết nhầm, BIẾT trước … (http://nld.com.vn/phap-luat/6-dieu-tra-vien-cung-phu-nhan-danh-dap-ep-cung-ong-chan-20131110114734857.htm)

Thời điểm ấy, họ đã làm nên điều “thần kỳ” giữa đời thường … biến không thành có, biến công dân Nguyễn Thanh Chấn vô tội thành một tên tội phạm nguy hiểm, biến người cha, người chồng lương thiện thành một kịch sỹ trong vai kẻ sát nhân khi công diễn thực nghiệm hiện trường, biến người nông dân chân chất “tham sinh húy tử” thành người “hào phóng” sinh mạng của mình bằng những lời khai nhận giết người, tất cả những điều ấy, nó “giúp” Ông Chấn có thể chịu hình phạt đạt ngưỡng “đỉnh của đỉnh” là “dựa cột” (*) …

Nhưng may cho Ông Chấn, phúc đức phụ ấm là liệt sỹ cứu Ông thoát án tử, Ông không phải dựa cột để sau 10 năm Ông khật khừ trở về làm người vô tội như ngày đầu cha sinh mẹ đẻ …

Sự kiện án oan nổi đình đám của Ông có lẽ vẫn không đủ ”đô” để ngăn nguồn cảm hứng vô bờ bến, dâng trào đến mức không chút ngượng ngùng, Ông Phó chủ nhiệm Ủy ban tư pháp Quốc hội Nguyễn Đình Quyền vẫn dõng dạc thốt : "... Cơ quan điều tra ở Việt Nam được coi là một trong cơ quan điều tra giỏi nhất thế giới ...", nói thêm cho đầy đủ : Sau khi Ông Quyền đã làm việc với cơ quan điều tra liên bang FBI của Hoa Kỳ !!! (http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/148252/-co-quan-dieu-tra-vn-thuoc-dien-gioi-nhat-the-gioi-.html)
Ông Nguyễn Đình Quyền

Nhìn ảnh chụp Ông trên mặt báo với mái tóc và khuôn mặt như đang cạnh tranh nhau về độ bóng mượt, mà người viết không tránh khỏi cảm giác muốn "nựng" Ông cho hả cơn hâm mộ ...

Như người viết đã có dịp trình bày trong bài “Ép cung …”, hiện nay, những lời khai của bị cáo trong các phiên tòa hình sự như bị bức cung, ép cung, mớm cung bằng nhục hình … thì tòa án luôn luôn yêu cầu họ xuất trình chứng cứ để chứng minh … Ở hoàn cảnh “thân tại lao”, họ chẳng có gì ngoài “trên răng dưới ấy” thì rõ ràng, việc chứng minh việc bị nhục hình để bức cung, ép cung, mớm cung là “thiên nan, vạn nan”, họ chứng minh bằng niềm tin chăng ? Tất nhiên, không chứng cứ chứng minh thì hệ lụy là tòa án bác các lời khai có ý “vu khống” cán bộ điều tra … đó là ở những trường hợp vụ án hình sự thông thường mà thời gian từ khi điều tra đến trước phiên xét xử chưa phải là quá lâu …

Nhưng ở vụ án oan của Ông Chấn, sau thời gian 10 năm trời dài đăng đẳng, thì nay lấy đâu ra tang chứng ? vật chứng ? nhân chứng ? là những chứng cứ có thể buộc tội các cán bộ điều tra khi ấy ? Bên cạnh đó, với những trang tường trình "vô tội" mới đây của những cán bộ điều tra, nếu đơn thuần đánh giá về phương diện pháp lý thì khó có thể mà xử lý hình sự được họ ... 

Chưa kể đến một nguyên tắc khác của pháp luật liên quan đến thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự, mà nếu quá thời hiệu này thì phải miễn truy cứu người vi phạm pháp luật. 

Họ đã từng hay đang là cán bộ điều tra, họ hiểu hơn ai hết về thu thập chứng cứ, đánh giá chứng cứ và thời hiệu truy cứu họ ? Nôm na, kh3 năng của một sinh viên luật cũng đủ có thể "cứu" được họ khỏi vòng lao lý ...

Thế nên, để có thể xử lý hình sự được họ với quyết tâm “duy ý chí”, làm điều ‘thần kỳ” giữa đời thường thì không kể … Có lẽ đây đương là vấn đề làm đau đầu những người có thẩm quyền muốn làm an lòng dân trong sự kiện này …

Không truy cứu trách nhiệm hình sự những người có liên quan đưa đến việc hình thành bản án oan sai nghiêm trọng như thế thì lòng dân nhấp nhổm không yên, nhưng đào đâu ra chứng cứ để thuyết phục cơ quan tư pháp để luận tội luận hình ?

Nhưng nếu chỉ xử lý ở mức độ thấp hơn như bằng các hình thức kỷ luật công chức chẳng hạn thì cũng không ổn, điều đó không thuyết phục được sự đồng thuận trong dân đang trông chờ công lý phải được thực thi !

Công dân hầu như luôn luôn có quyền đòi hỏi công lý tuyệt đối, vô hạn và ngay lập tức … Nhưng những người làm công tác pháp luật luôn luôn tự biết, trong điều kiện hiện nay, công lý thực tại được ban phát đôi khi chỉ là tương đối, hữu hạn và chậm chạp … Đó là giới hạn của luật pháp thực tại và tòa án thực tại …

Không quá hy vọng vào tòa án thực tại, để cứu rỗi, đã có những người nói đến tòa án lương tâm, nhưng người viết không tin lắm về tòa án lương tâm, bởi lẽ, nhưng cán bộ gây nên việc oan sai hôm nào họ vẫn ăn ngon ngủ yên sau ngần ấy năm, vẫn được thăng chức, thăng quyền … chưa kể, chiến công thần kỳ của họ 10 năm trước có lẽ cũng là một trong những nấc thang đưa đến chức quyền ngày nay, mà với chức quyền ấy, khiến họ không có thời gian xa xỉ cho tòa án lương tâm của họ được xét xử … Đó là giới hạn của tòa án lương tâm …

Quả báo, đó là kết quả xét xử của tòa án tâm linh, khái niệm công lý cuối cùng khi mọi người không còn mấy hy vọng vào tòa án thực tại cùng tòa án lương tâm … người ta đã nói đến quả báo nhãn tiền khi biết thông tin về điều tra viên chính trong vụ án đã phải kết thúc cuộc đời mình bằng một tai nạn thảm khốc, có lẽ “người trần mắt thịt” sẽ không ai biết rõ thực hư về cái chết của điều ta viên chính có phải là thật do quả báo từ vụ án oan Ông Nguyễn Thanh Chấn hay không ? Nhưng có lẽ, trong tâm tưởng của một số người, một phần công lý cuối cùng cũng được thực thi, đương nhiên bằng niềm tin vào tâm linh như vậy !

Cũng may, không phải lúc nào công lý cũng được ban phát bởi tòa án tâm linh, nếu không, điều ấy là họa chứ chẳng phải là phúc …

Manh Dang
________________

(*) Dựa cột : Tử hình

22 tháng 11, 2013

BỨC CUNG, ÉP CUNG, MỚM CUNG ...

BỨC CUNG, ÉP CUNG & MỚM CUNG ... 

Ông Nguyễn Thanh Chấn, người vừa được trả tự do sau 10 năm ở tù oan ở Bắc Giang thuật lại câu chuyện ông bị điều tra viên bức cung buộ ông nhận tội (Nguồn : Tại đây)

Ông Nguyễn Thanh Chấn mô tả việc bị ép cung

Thật ra, việc người bị điều tra (bị can hay bị cáo) “tố khổ” bị điều tra viên ép cung, mớm cung không phải là điều mới mẻ …

Trong một vụ án hình sự lớn khá điển hình mà người viết có dịp tham gia bào chữa, vụ án “Trương Văn Cam (Năm Cam) và đồng bọn phạm tội”, một loạt bị cáo phản cung tại tòa án, họ phủ nhận lời khai nhận tội tại cơ quan điều tra trước đó, như Ông Nguyễn TN., nguyên là kiểm sát viên VKSND TP.Hà Nội, Ông Nguyễn HL., nguyên phóng viên Báo TT, Ông Đỗ ĐG., Ông Đinh VĐ.  …

Trước lời phản cung của họ, thẩm phán xét xử vụ án hỏi đại ý : “Nói không có tội mà tại sao bị cáo lại có văn bản khai nhận tội tại cơ quan điều tra ?”, câu trả lời chung : “Do tôi bị điều tra viên ép cung”, một trong số họ, Ông Nguyễn TN. trả lời “thẳng tưng” : “Muốn biết tại sao khai nhận tội thì về công an Tỉnh TG mà hỏi”, thẩm phán lại hỏi : “có bằng chứng gì về việc bị ép cung, mớm cung không ?”, hỏi, nhưng chắc người hỏi, người nghe và những người dự khán cũng đều đã biết trước câu trả lời !

Ông Đỗ ĐG. kể với người viết : “Họ trói chung hai ngón tay cái cổ tay rồi treo lên song cửa sổ khiến cơ thể em gần như lơ lửng, chỉ trừ hai ngón chân cái tỳ đưới nền đất để gánh chịu toàn bộ sức nặng cơ thể … hai ngón tay đau lắm, chịu đựng chỉ tầm mươi phút thì chịu không nổi em ký tên vào bản khai luôn …

Người khác, Ông Đinh VĐ. kể : “Tầm 9h đến 10h tối, tôi chuẩn bị ngủ thì họ gọi lên phòng làm việc, thấy trên bàn để cây viết với tập giấy trắng thôi, họ cũng chẳng nói gì, tôi ngồi ngủ gục thì họ đánh thức ngay, cứ thức thế cho đến sáng thì họ đưa về phòng tạm giam, nhưng về phòng có được ngủ bù đâu … tối hôm sau cũng điệp khúc ấy, lỳ ba buổi tối tức là ba ngày ba đêm không ngủ thì tôi chịu hết nổi … tôi gần như bò người ra để năn nỉ họ muốn tôi viết gì thì tôi viết nấy, tôi chỉ mong chóng kết thúc việc ghi lời khai để được đi ngủ thôi, khi ấy, tôi cũng không còn đủ minh mẫn để quan tâm nội dung điều họ muốn tôi viết hay tôi biên bản tôi ký tên nữa …”.

Đó là lời trình bày từ một phía và tất nhiên, họ cũng không có chứng cứ gì để chứng minh … Phía còn lại, tất nhiên, trong 100% vụ việc được nêu thì cơ quan điều tra đều một mực phủ nhận.

Thậm chí, chu đáo hơn, khi có lời khai của bị cáo tại tòa việc bị ép cung, mớm cung gây xôn xao dư luận, thì chỉ một thời gian ngắn sau đó, tòa án đã công bố ngay văn bản lời khai của một bạn chung phòng tạm giam “cha căng, chú kiết” nào đó, nội dung nói rằng bị cáo đã kể trước là sẽ ra tòa phản cung, chứ thật sự không có bị ép cung hay mớm cung … hoặc chưa bao giờ thấy bị can nào bị đưa đi làm việc, lấy lời khai ngoài giờ hành chính cả …

Chứng cứ mạnh mẽ đến “tận răng” như thế thì tòa án nào mà bác bỏ được … Tuy vậy, tình trạng “tố khổ” của người bị điều tra cứ “râm ran” mãi không dứt … Cho đến khi xảy ra sự kiện của Ông Nguyễn Thanh Chấn “tố khổ” việc bị điều tra viên ép cung, dẫn đến hệ lụy là phải chịu bản án chung thân, theo đó, ông đã phải trải qua 10 năm tù rồi mới được trả tự do sau khi các cơ quan tố tụng nhìn nhận bản án oan sai …

Thực tình mà nói, tuy Ông không đưa ra chứng cứ gì chứng minh có sự ép cung của các điều tra viên khi ấy, nhưng nếu không thừa nhận có tình trạng ép cung thì rõ ràng không thể giải thích được tại sao lại có việc Ông Chấn có lời khai nhận tội, thậm chí Ông còn tham gia thực nghiệm điều tra tại hiện trường vụ án giúp cơ quan điều tra củng cố chứng cứ để buộc tội chính Ông ?!

Có một giải pháp hết sức đơn giản để tránh những lời “tố khổ” của người bị điều tra, giữ gìn uy tín cho cơ quan điều tra, cho điều tra viên đã được Bộ luật tố tụng hình sự quy định sẵn, đó chính là sự tham gia của luật sư trong quá trình điều tra vụ án hình sự … Khi ấy, những lời “tố khổ” đương nhiên không còn … vì người bị điều tra không thể “tố khổ” là bị ép cung khi mà buổi ép cung có sự hiện diện của luật sư, người bảo vệ cho chính quyền lợi cho họ !

Tuy vậy, trong thực tế thực thi pháp luật về tố tụng ở nước ta, không phải bao giờ luật sư cũng có thể tham gia vào tiến trình điều tra vụ án hình sự như luật pháp quy định … người viết bài này, trong quá trình hành nghề luật sư của mình cho đến nay, chưa từng một lần được cơ quan điều tra tạo cơ hội tham gia vào tiến trình điều tra vụ án hình sự, trừ khi tham gia những vụ án hình sự được chỉ định để bào chữa cho bị can chưa thành niên, thì điều tra viên cần có chữ ký của luật sư để hợp pháp hóa những lời khai của bị can … còn lại, để từ chối, đôi khi họ trả lời bằng văn bản của chính người bị điều tra khước từ việc nhờ luật sư ?!? Có lẽ chỉ có ở VN thì mới có những người bị điều tra tỏ thái độ “dửng dưng” như thế với luật sư, với những người có thể “cứu” họ thoát khỏi vòng lao lý … bằng cách khác, cán bộ trực cho biết điều tra viên đi vắng, thủ trưởng đi họp, hôm nay không có lịch làm việc với người bị điều tra … lần lữa cho đến khi họ kết thúc giai đoạn điều tra và chuyển hồ sơ vụ án cho cơ quan tố tụng khác …

Tham khảo luật pháp Hoa Kỳ, khi cảnh sát bắt giữ nghi phạm, câu nói mang tính chất pháp định (bắt buộc) đầu tiên là : "Ông/Bà có quyền giữ im lặng, bất kỳ điều gì Ông/Bà nói có thể và sẽ được sử dụng để chống lại Ông/Bà trước tòa án. Ông/Bà có quyền nói chuyện với luật sư và có luật sư hiện diện trong quá trình xét hỏi. Nếu Ông/Bà không thể thuê luật sư, Ông/Bà vẫn sẽ được cung cấp mọt luật sư bằng nguồn tài chính của chính phủ". Câu nói này có tên là Miranda Warning (tạm dịch là lời khuyến cáo Miranda).

Có lẽ đến lúc nào đấy trong tương lai gần, luật pháp nước ta cũng sẽ áp dụng điều tương tự như luật pháp Hoa Kỳ đã áp dụng ... Khi ấy, tiệt nhiên người bị điều tra khộng thể và sẽ không bao giờ phải làm cái việc "tố khổ" điều ta viên đã bức cung, ép cung hay mớm cung mình ! 

Tôi có một ước mơ (1) như thế ... bạn có ước mơ gì cho tương lai nền luật pháp Việt Nam ???

Manh Dang

(1) mượn lời của Mục sư Martin Luther King

Nước mắt của án oan Nguyễn Thanh Chấn

21 tháng 11, 2013

ÁN OAN NGUYỄN THANH CHẤN & VỊ NỮ THẦN CÔNG LÝ BỊT MẮT

Tượng Nữ Thần Công Lý

ÁN OAN NGUYỄN THANH CHẤN 
& VỊ NỮ THẦN CÔNG LÝ BỊT MẮT

Trước đây, khi thấy hình ảnh về tượng nữ thần công lý bị bịt mắt bằng dải băng, tôi nhủ thầm : “Nữ thần công lý bị bịt mắt thế kia thì làm sao thấy rõ trắng đen sự việc mà phán xét cho công bằng ?”, có lẽ, suy nghĩ khi ấy của tôi đã là suy nghĩ của nhiều người …

Sau này, khi học khoa luật, tôi được thầy tôi, Tiến sỹ luật khoa Đào Quang Huy (nay đã quy tiên) giảng về ý nghĩa của hình ảnh tượng Nữ thần công lý bị bịt mắt, đại ý như sau : Bịt mắt để bảo đảm vị thần công lý phán xét khách quan, vô tư, và công bằng cho tất cả mọi người … không thấy thì phán quyết của vị thần công lý không bị ảnh hưởng bởi người giàu sang hay kẻ nghèo hèn, người quyền thế hay kẻ dân đen, người xinh đẹp hay kẻ xấu xí, người thân quen hay kẻ xa lạ …

Đó là ý nghĩa của việc tạo hình Nữ thần công lý bị bịt mắt theo quan điểm pháp lý phương Tây (nguyên thủy từ truyền thuyết thần thoại Hy Lạp). Nhưng đến nay, ý nghĩa đó đã được nhiều quốc gia trên thế giới cùng chia sẻ và chấp nhận, nên nó đã vượt lên trên phạm vi giới hạn địa lý của phương Tây mà trở thành di sản pháp lý chung của nhân loại …

Nhân sự kiện ở Bắc Giang, Ông Nguyễn Thanh Chấn, người bị tù oan suốt 10 năm trời vừa được trả tự do, tôi không thể không liên tưởng đến đến việc xét xử của tòa án chúng ta và hình ảnh của vị nữ thần công lý …

Ông Nguyễn Thanh Chấn
Như thế nào và tại sao các thẩm phán của tòa án chúng ta lại có thể ra phán quyết sai lầm nghiêm trọng đến như vậy ?!

Sau việc này, uy tín của các cơ quan tư pháp, nhất là tòa án ảnh hưởng nghiêm trọng …

Theo đó, chúng ta không thể không tự hỏi câu hỏi đầy nhức nhối : Liệu còn bao nhiêu phạm nhân đang chịu thụ án oan trong nhà tù mà không được may mắn như  trường hợp của Ông Nguyễn Thanh Chấn … Thậm chí, trên trang FB của một nhà báo kỳ cựu, giữa đồng nghiệp với nhau họ hỏi "... liệu có ai đã chết oan mà không kịp được minh oan ? Thật là một câu hỏi rùng mình ..." (Thuy Cuc).

Và bao nhiêu đơn kêu oan của phạm nhân (như phạm nhân Nguyễn Thanh Chấn) thực tế được điều tra đến nơi đến chốn, hay là lại điều tra theo quan điểm “án tại hồ sơ” ?

Sai lầm trong trường hợp của Ông Nguyễn Thanh Chấn, các thẩm phán của tòa án có thể tự bào chữa mà cho rằng một loạt nhiều cơ quan tư pháp như Cơ quan công an điều tra,  Cơ quan giám định pháp y, Viện kiểm sát  và khâu sau cùng mới là Tòa án … với nhiều cán bộ chuyên môn đã cùng tham gia để hình thành nên phán quyết sai lầm nghiêm trọng ấy … như giải pháp "pha loãng" trách nhiệm ...

Nhưng trách nhiệm pháp lý có thể thấy ngay vẫn là tòa án, bởi lẽ theo pháp lý, thì Ông Nguyễn Thanh Chấn không đi tù vì Bản kết quả giám định pháp y của Cơ quan giám định pháp y, không đi tù vì Bản kết luận điều tra của Cơ quan công an điều tra, không đi tù vì Bản cáo trạng của Viện kiểm sát, mà ông phải đi tù (chấp hành án) theo Bản án có hiệu lực pháp luật của tòa án …

Vậy cơ chế vận hành việc xét xử, đánh giá chứng cứ như thế nào mà các thẩm phán của tòa án ta lại có thể cởi bỏ dải băng đeo mắt, làm một vị thần công lý “mắt sáng” để mà phán quyết một bản án oan ức, sai lầm !?

Trường hợp án oan thì đây không phải là trường hợp đầu tiên và cũng phải là chỉ riêng có ở nước ta …

Trong nhiều trường hợp bào chữa cho các thân chủ trong các vụ án hình sự, tôi cũng phải giật mình thon thót vì kết quả phán quyết của tòa án, quả thật, tôi thấy thân phận pháp lý của công dân trong tố tụng được bảo vệ mong manh lắm … Ý chí của cơ quan điều tra, của kiểm sát viên được tòa án chia sẻ nhiệt thành hơn lời bào chữa của luật sư … Tôi thường nghe họ giải thích lý do : Cả một bộ phận truy tố với nhiều cơ quan, con người thực hiện không lẽ thua một luật sư sao ?!

Để khắc phục vấn đề, có lẽ các nhà làm luật và thực thi pháp luật phải hao tâm tổn trí nhiều, và đòi hỏi thời gian …

Thiển ý của tôi, trước mắt, chỉ cần một và chỉ một điều ở khâu xét xử của tòa án, là khi đánh giá chứng cứ, bên cạnh chứng cứ buộc tội có chứng cứ gở tội hay vô tội thì phải “TRIỆT ĐỂ” áp dụng “nguyên tắc suy đoán vô tội” …

Được như thế, tôi bảo đảm án oan sẽ giảm đáng kể …


Nhưng để áp dụng “nguyên tắc suy đoán vô tội”, thật ra, vị thẩm phán phải dũng cảm lắm, thế nên …

Manh Dang
____________

Đọc thêm :